Δευτέρα, 8 Ιουνίου 2009

ΚΡΙΟΣ


Ο Κριός είναι ένα μικρός αστερισμός που εντοπίζεται μάλλον δύσκολα.. Ο καλύτερος τρόπος για να τον βρούμε είναι να ακολουθήσουμε μια γραμμή από ευδιάκριτο σμήνος τον Πλειάδων προς το Τετράγωνο του Πήγασου. Βρίσκεται περίπου στο μέσο αυτής της απόστασης. Κατά τη μυθολογία, από τον Κριό προερχόταν το Χρυσόμαλλο Δέρας που πήγαν να κλέψουν ο Ιάσονας και οι Αργοναύτες. Ο Κριός ήταν ένα μαγικό ον που μπορούσε να μιλά, να σκέφτεται και να πετά στον αέρα. Ο Ερμής τον έδωσε στα δύο παιδιά του βασιλιά Αθάμα, την Έλλη και το Φρίξο, που πέταξαν μαζί του για να γλιτώσουν από τη μισητή τους μητριά. Η Έλλη έπεσε σε ένα θαλάσσιο στενό που έγινε γνωστός ως Ελλήσποντος. Ο Φρίξος έφτασε με ασφάλεια στην Κολχίδα της Μαύρης Θάλασσας και εκεί Θυσίασε το κριάρι για να εκφράσει την ευγνωμοσύνη του στους θεούς. To Χρυσόμαλλο Δέρας το πρόσφερε στο βασιλιά της Κολχίδος, ο οποίος ανέθεσε τη φύλαξη του στο Δράκοντα.

ΤΑΥΡΟΣ


Ο αστερισμός του Ταύρου, χαρακτηρίζεται από ένα σχέδιο σχήματος Y των αστεριών που αποτελούν το περίγραμμα του προσώπου του ταύρου. Φωτεινό και κόκκινο το άστρο Αλντεμπαράν (Aldebaran), το "μάτι" του ταύρου, στέκεται στο ένα σημείο του Y Αυτό το σχέδιο είναι μέρος ενός σμήνους αστεριών που καλούνται Υάδες - το δεύτερο πιο κοντινό στη γη, σμήνος αστεριών. Αποτελείται από αρκετά αστέρια που βρίσκονται περίπου 130 έτη φωτός μακριά μας.

Το άστρο Aldebaran επισκιάζει όλα τα άλλα αστέρια που περιγράφουν το πρόσωπο του ταύρου. Αλλά ο Aldebaran δεν είναι μέλος του σμήνους των Υάδων - απλά βρίσκεται ακριβώς στην ίδια κατεύθυνση. Είναι περίπου 70 έτη φωτός μακριά από εμάς, μισή δηλαδή απόσταση από όσο βρίσκονται τα αστέρια των Υάδων. Ο Aldebaran είναι ένας κόκκινος γίγαντας - ένα γερασμένο και φουσκωμένο αστέρι που κατανάλωσε ήδη το μεγαλύτερο μέρος των πυρηνικών καυσίμων του. Είναι πολύ μεγαλύτερος και πολύ φωτεινότερος από τον μέσης ηλικίας δικό μας Ήλιο.

Κατά τη μυθολογία, ο Ταύρος αναπαριστά το Δία, που πήρε αυτή τη μορφή για να κυνηγήσει την ωραία Ευρώπη, κόρη του βασιλιά Αγήνορα. Κάποια μέρα η Ευρώπη είδε ένα όμορφο λευκό ταύρο να βόσκει ήσυχα ανάμεσα στο κοπάδι του πατέρα της. Χωρίς φυσικά να ξέρει ότι στην πραγματικότητα ήταν ο Δίας, τον χάιδεψε και ανέβηκε στην πλάτη του. Ο όμορφος ταύρος βούτηξε τότε στην θάλασσα και κολύμπησε προς την Κρήτη, έχοντας στην πλάτη του στην τρομοκρατημένη Ευρώπη. Εκεί ο Δίας της αποκαλύφθηκε και έκανε έρωτα μαζί της. Ένα από τα τρία παιδία που γεννήθηκαν ήταν ο Μίνωας, ο κατοπινός βασιλιάς της Κρήτης, που καθιέρωσε τη λατρεία των ταύρων στο παλάτι του στην Κνωσό. Εκεί, επίσης, ζούσε και ο Μινώταυρος, μισός άνθρωπος, μισός ταύρος, που κατοικούσε στο Λαβύρινθο και τρεφόταν με ανθρώπινες σάρκες.

ΔΙΔΥΜΟΙ


Ο αστερισμός των Διδύμωνι είναι εύκολο να εντοπιστεί καθώς γλιστρά ψηλά πάνω από το κεφάλι μας στα μέσα του Χειμώνα, επάνω και αριστερά από τον Ωρίωνα.

Τα δύο πιο φωτεινά του αστέρια, Ο Κάστωρ και ο Πολυδεύκης, αντιπροσωπεύουν τους μυθολογικούς διδύμους αδελφούς της Ωραίας Ελένης. Πολλοί πολιτισμοί έχουν δει δύο ανθρώπους σε αυτό το σχέδιο των αστεριών - που χαρακτηρίζεται από δύο κατά προσέγγιση παράλληλες γραμμές αστεριών που καλύπτονται από δύο από τα φωτεινότερα αστέρια στον ουρανό της νύχτας μας. Αλλά ο μύθος που άντεξε περισσότερο στο χρόνο, είναι αυτός του Κάστορα και του Πολυδεύκη. Τα δύο φωτεινότερα αστέρια του αστερισμού των Διδύμων φέρουν τις επωνυμίες των διδύμων εκείνων. Ο Πολυδεύκης είναι ο φωτεινότερος των διδύμων. Είναι ένα αστέρι της κατηγορίας των πορτοκαλί γιγάντων και βρίσκεται περίπου 35 έτη φωτός από τη γη. Ο Κάστωρ αποτελείται από έξι αστέρια - μια κοσμική εξάδα κλειδωμένη σε ένα βαρυτικό μπαλέτο. Αυτό το πολυπληθές σύστημα βρίσκεται περίπου 50 έτη φωτός από τη γη μας.

Σύμφωνα με τη μυθολογία, ο Κάστορας και ο Πολυδεύκης ήταν γιοι της ωραίας Λήδας, την οποία αποπλάνησε ο Δίας μεταμορφωμένος σε κύκνο. Από την ένωσή τους η Λήδα γέννησε δύο αυγά, απ' όπου βρήκαν τέσσερα παιδιά. Τα δύο ήταν Διόσκουροι, ο Κάστορας και ο Πολυδεύκης. Τα δίδυμα βρέφη έμοιαζαν απόλυτα μεταξύ τους, μεγάλωσαν μαζί και έγιναν αχώριστα. Είχαν όμως διαφορετικά χαρίσματα: ο Κάστορας ήταν απαράμιλλος ιππέας, ενώ ο Πολυδεύκης εξαίρετος πυγμάχος. Ανάμεσα σε άλλες περιπέτειες, ταξίδεψαν μαζί με τους Αργοναύτες και γαλήνεψαν τις θάλασσες που απειλούσαν να βουλιάξουν το πλοίο τους. Για τον λόγο αυτό, ο θεός της θάλασσας Ποσειδών τους έκανε προστάτες των ναυτικών.

ΚΑΡΚΙΝΟΣ


Ο αστερισμός του Καρκίνου βρίσκεται μεταξύ του αστερισμού των Διδύμων στη δύση και του Λέοντα στην ανατολή. Κάποτε πίστευαν ότι στη ζώνη του ουρανού που βρίσκεται ο Καρκίνος, υπάρχει μία σκοτεινή περιοχή από την οποία πέφτουν οι ψυχές για να μπουν σε ανθρώπινο σώμα.

Σύμφωνα με τους Έλληνες και τους Ρωμαίους, "το καβούρι" δηλαδή ο Καρκίνος είναι μια δευτερεύουσα αποστολή του δεύτερου Άθλου του Ηρακλή. Κατά τη διάρκεια του αγώνα του ενάντια στη Λερναία Ύδρα, η Ήρα, που εχθρευόταν πολύ τον Ηρακλή, έστειλε ένα καβούρι στη γη για να σκοτώσει τον ήρωα, αλλά αυτός το συνέτριψε κάτω από το πόδι του. Για να ανταμοίψει το καημένο το καβούρι, η Ήρα το έκανε να αναρριχηθεί μέχρι τον ουρανό, και να σταθεί μεταξύ των Διδυμων και του Λέοντα.

Το όνομά του προέρχεται επίσης , επειδή ο ήλιος, περίπου 2000 έτη πριν, έφτανε σε αυτόν τον αστερισμό το υψηλότερο σημείο του στον ορίζοντα, στις 21 Ιουνίου, στο Θερινό Ηλιοστάσιο δηλαδή, και έπειτα από αυτό άρχιζε να πηγαίνει με το πλάι στον ουρανό, όπως ακριβώς περπατά ο κάβουρας.

ΛΕΩΝ


Ο αστερισμός του Λέοντα, το λιοντάρι, είναι ένας από τους λίγους αστερισμούς που πραγματικά μοιάζει με αυτό που λέει το όνομά του. Ψάξτε για το Λέοντα ψηλά στο νότο τον Απρίλιο και το Μάιο.

Το φωτεινότερο αστέρι του Λέοντα είναι ο μπλε-άσπρος Regulus, ένα από τα φωτεινότερα αστέρια στον ουρανό της νύχτας. Ο Regulus ανεβαίνει στον ουρανό σχεδόν στην ανατολή, με το σώμα του λιονταριού να τον ακολουθεί στον ουρανό για τις επόμενες δύο περίπου ώρες. Μόλις αναρριχηθεί ο Regulus στον ουρανό, κοιτάξτε στα αριστερά του - προς το Βορρά - για μια ομάδα αστεριών που διαμορφώνει ένα ανάποδο αγγλικό ερωτηματικό. Αυτά τα αστέρια περιγράφουν το κεφάλι και τη χαίτη του Λέοντα. Περίπου δύο ώρες αργότερα, κοιτάξτε χαμηλά στα ανατολικά για να δείτε την ουρά του Λέοντα - ένα άσπρο αστέρι που ονομάζεται Denebola - ένα αραβικό όνομα που, αρκετά κατάλληλα, σημαίνει "η ουρά του λιονταριού."

Στην αρχαία Αίγυπτο έχαιρε μεγάλου σεβασμού, επειδή η είσοδος του Ήλιου σε αυτόν συνέπιπτε με την εποχή των πλημμυρών του Νείλου. Μερικοί πιστεύουν ότι το σώμα του Λέοντα ήταν η Σφίγγα. Στην ελληνική μυθολογία, ο Λέων ταυτίζεται με τον λιοντάρι της Νεμέας, με το οποίο πάλεψε ο Ηρακλής στον πρώτο από τους άθλους του. Λέγεται ότι το έστειλε από τη Σελήνη η Ήρα. Το λιοντάρι ζούσε σε μια σπηλιά και επιτιθόταν στους κατοίκους της περιοχής. Όταν ο Ηρακλής το συνάντησε, προσπάθησε να το σκοτώσει με δόρατα και βέλη, αλλά το δέρμα του ήταν αδιαπέραστο. Έτσι ο Ηρακλής χρειάστηκε να καταφύγει στη μάχη σώμα με σώμα. Τελικά κατάφερε να το στραγγαλίσει και με την λεοντή του έφτιαξε ένα μανδύα για να γίνει και ο ίδιος αήττητος

ΠΑΡΘΕΝΟΣ


Η Παρθένος απεικονίζεται στον ουρανό ως μια φτερωτή γυναικεία μορφή που κρατά ένα στάχυ. Στον αρχαίο κόσμο τη συσχέτιζαν με τη μεγάλη θεά της συγκομιδής, επειδή ο Ήλιος περνούσε από τον αστερισμό αυτό τη εποχή περίπου του θερισμού. Για τους αρχαίους Βαβυλώνιους ήταν η Ιστάρ (Αστάρτη). Στην αρχαία Ελλάδα, η Παρθένος ταυτιζόταν με τη Δήμητρα, θεά της γεωργίας και της γονιμότητας. Με το Δία, γέννησε μια κόρη, την Περσεφόνη. Ο Άδης, ο θεός του Κάτω Κόσμου και αδελφός του Δία, άρπαξε την Περσεφόνη, την οδήγησε στον Κάτω Κόσμο και την έκανε σύζυγό του. Η Δήμητρα έψαξε για την κόρη της σ' ολόκληρη τη Γη, αμελώντας τις καλλιέργειες που έπρεπε να φροντίσει.
Τελικά ο Δίας έπεισε τον Άδη να επιστρέψει την Περσεφόνη στη Γη των ζωντανών. Η Περσεφόνη όμως πρέπει να επιστρέφει στον Κάτω Κόσμο για ένα μέρος του χρόνου. Κάθε φορά που κατεβαίνει στον Κάτω Κόσμο, στη Γη έρχεται ο χειμώνας. Όταν όμως επιστρέφει την άνοιξη, η γη ζωντανεύει και δίνει πάλι καρπούς.

ΖΥΓΟΣ


Ο Ζυγός είναι ένας από τους αμυδρούς αστερισμούς. Επειδή όμως βρίσκεται δίπλα στον εκθαμβωτικό Σκορπιό, είναι πολύ εύκολο να τον εντοπίσουμε. Ο συσχετισμός του Ζυγού με τη ζυγαριά και κατ' επέκταση με την αρμονία και τη δικαιοσύνη είναι φανερός. Την εποχή εκείνη, η φθινοπωρινή ισημερία, όταν βρίσκονται σε ισορροπία, συνέβαινε στο Ζυγό. Οι Έλληνες δεν θεωρούσαν ότι ο Ζυγός ήταν ένας αυτόνομος αστερισμός, αλλά πίστευαν ότι τα άστρα του ήταν τα νύχια του Σκορπιού. Ο Ζυγός γειτνιάζει με την Παρθένο, η οποία συχνά απεικονίζεται να κρατά μια ζυγαριά, και ταυτίζεται με την Αστραία, τη θεά Δίκη.

ΣΚΟΡΠΙΟΣ


Τρία φωτεινά αστέρια διαμορφώνουν το "κεφάλι" του Σκορπιού. Αυτός είναι ο σκορπιός του ουρανού, με την καμπύλη της ουράς του να γέρνει από κάτω του, στο νότιο ουρανό του καλοκαιριού.

Το φωτεινότερο αστέρι του αστερισμού του Σκορπιού, είναι ο Αντάρης (Antares), το οποίο βρίσκεται στη μέση του καμπυλωτού σώματος του Σκορπιού. Αυτό το λαμπρό κόκκινο αστέρι είναι ένα από τα μεγαλύτερα της αστρικής γειτονιάς μας. Εάν το τοποθετούσατε στο κέντρο του ηλιακού μας συστήματος, θα κατάπινε τον Ερμή, την Αφροδίτη, τη Γη και τον Αρη και θα έφθανε σχεδόν μέχρι το Δία!

Ο Σκορπιός είναι ένας από τους αρχαιότερους αστερισμούς . Στην αρχαία Ελλάδα ήταν κατά πολύ μεγαλύτερος από αυτόν που βλέπουμε σήμερα, επειδή περιελάμβανε τα νύχια του Σκορπιού, τα οποία σήμερα αποτελούσαν μέρος του Ζυγού. Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, ο Σκορπιός ήταν το ον που σκότωσε τον ξακουστό κυνηγό Ωρίωνα . Ο Ωρίωνας ήταν ο δυνατότερος κυνηγός του κόσμου και το γνώριζε. Έφτασε λοιπόν σε σημείο να καυχηθεί στην Άρτεμη, τη θέα του κυνηγιού, ότι μπορούσε να κυνηγήσει και να σκοτώσει οποιοδήποτε πλάσματα βρισκόταν πάνω στη Γη. Ακούγοντάς τον, η Γη σείστηκε από οργή και άνοιξε. Αμέσως ξεπρόβαλλε ένας σκορπιός, που κέντρισε θανάσιμα τον Ωρίωνα. Δείχνοντας οίκτο, οι θεοί έκαναν τον Ωρίωνα και το Σκορπιό άστρα σε αντίθετες πλευρές του ουρανού. Έτσι, ο Ωρίωνας χάνεται στη δύση, ενώ ο Σκορπιός προβάλλει στην ανατολή.

ΤΟΞΟΤΗΣ


Ο Τοξότης - του οποίου τα φωτεινότερα αστέρια διαμορφώνουν το σχήμα μιας μεγάλης τσαγιέρας στον ουρανό - απλώνεται χαμηλά πάνω στο νότιο ουρανό του καλοκαιριού. Ο Τοξότης έχει στρέψει το τόξο του και το βέλος του δείχνει στον Αντάρη, τη φωτεινή κόκκινη καρδιά του Σκορπιού, στον ομώνυμο αστερισμό.

Ο Τοξότης εκδικείται το χαμό του Ωρίωνα ο οποίος σκοτώθηκε από το τσίμπημα του σκορπιού. Ο αστερισμός του Τοξότη είναι μια από τις πιό ενδιαφέρουσες περιοχές του ουρανού. Το κέντρο του Γαλαξία μας βρίσκεται μέσα στον Τοξότη, περίπου 26.000 έτη φωτός μακριά μας. Ο αστερισμός περιέχει επίσης πολλά σφαιρικά σμήνη, πυκνές συλλογές των εκατοντάδων χιλιάδων αστεριών.

Ο Τοξότης που βλέπουμε στο στερέωμα μοιάζει με Κένταυρο των Αρχαίων Ελλήνων, μισός άνδρας, μισός άλογο. Είναι ένας δεξιοτέχνης τοξοβόλος(Τοξευτήρ) με οξύτατη όραση που βρίσκει πάντα το στόχο του. Λέγεται απο τον Πλίνιο οτι πρώτος ο Κλεόστρατος ο Τενέδιος σχημάτισε πρώτος το άστρον του Τοξότη.

ΑΙΓΟΚΕΡΩΣ


Ο αστερισμός του Αιγόκερω της θαλάσσιας αίγας, ορίζεται χαμηλά πάνω στο νότιο ουρανό στα τέλη του Καλοκαιριού και στο Φθινόπωρο. Όπως όλοι οι αστερισμοί του Ζωδιακού Κύκλου, έχει τόσες πολλές μυθολογικές ιστορίες, όσες και τα αστέρια που τον αποτελούν. Ο Αιγόκερως παίρνει το όνομά του από έναν αρχαίο ελληνικό μύθο που λέει ότι ο Θεός Πάνας μεταμορφώθηκε μισός τράγος και μισός ψάρι όταν βούτηξε στον ποταμό του Νείλου για να δραπετεύσει από τον Γίγαντα Τυφώνα. Πάντα συσχετιζόταν με το νερό και τους ωκεανούς. Οι Βαβυλώνιοι τον ονόμαζαν Τράγο Ψάρι και πίστευαν ότι εξουσίαζε τον περιβάλλοντα ουρανό απ' όπου πήγαζαν οι ποταμοί Τίγρης και Ευφράτη. Οι Έλληνες είχαν προσδώσει στον Αιγόκερω τη μορφή ενός παράξενου πλάσματος με κεφάλι και μπροστινά πόδια τράγου και ουρά ψαριού. Τον ταύτιζαν με τον αυλητή θεό Πάνα, ένα παράξενο πλάσμα με πόδια και κέρατα τράγου .Προς τιμήν λοιπόν του Αιγιπανός του τραγόμορφου παιδικού συντρόφου του Διός ,στο Ιδαίον όρος πήρε το όνομά του ο αστερισμός. Ο Πάνας ήταν ο μεγάλος θεός των δασών και τον άγριων, όπου με περιπλανιόταν συνεχώς παίζοντας και χορεύοντας με τις νύμφες. Κάποια μέρα η νύμφη Σύργξ, έπαιζε και μόλις την είδε την επιθύμησε... Όταν όμως ήταν έτοιμος να της ορμήσει, οι αδελφές της τη μεταμόρφωσαν σε καλαμιά. Εκείνος αναστέναξε και η ανάσα του φύσηξε τα καλάμια που έβγαλαν ένα μουσικό ήχο. Έκοψε τότε μερικά καλάμια σε διαφορετικά μήκη, τα έδεσε μεταξύ τους και έφτιαξε τον αυλό του Πανός, ο οποίος ονομάζεται και σύριγξ.

Ο Αιγόκερως μοιάζει με ένα μεγάλο τρίγωνο αρκετά φωτεινών αστεριών. Τα φωτεινότερα αστέρια είναι δίπλα-δίπλα στη δυτική άκρη του τριγώνου. Στη δυτική άκρη βρίσκεται η Giedi - η αίγα. Μια παρατήρηση με κυάλια, αποκαλύπτει ότι πρόκειται στην πραγματικότητα για δύο αστέρια. Αν και τα αστέρια εμφανίζονται το ένα κοντά στο άλλο, χωρίζονται στην πραγματικότητα από χιλιάδες έτη φωτός. Το πιο κοντινό από τα δύο είναι περίπου 115 έτη φωτός μακριά από τη γη, ενώ το άλλο είναι 10 φορές μακρύτερα. Ακριβώς νοτιοανατολικά από το Giedi είναι ο Dabih - ο σφαγέας - ένα όνομα που αναφέρεται στις θυσίες που γίνονταν από τους αρχαίους Αραβες την εποχή που ο Αιγόκερως ανέτειλε ταυτόχρονα με τον ήλιο. Επίσης, αποτελείται από περισσότερα από ένα αστέρια.

ΥΔΡΟΧΟΟΣ


Ολόκληρη η περιοχή στην οποία βρίσκεται ο Υδροχόος σχετίζεται με το νερό. Ο αστερισμός αυτός περιστοιχίζεται από τους Ιχθύες, τον Αιγόκερω, το Νότιο Ιχθύ και το Κήτος. Οι Βαβυλώνιοι αποκαλούσαν την περιοχή αυτή "Θάλασσα". Οι Αιγύπτιοι πίστευαν ότι ο Υδροχόος προκαλούσε τις ετήσιες πλημμύρες του Νείλου και γι' αυτό τον θεωρούσαν ιδιαίτερα σημαντικό. Δεν είναι σύμπτωση ότι το ιερογλυφικό για το τρεχούμενο νερό αποτελεί σήμερα το αστρολογικό σύμβολο του Υδροχόου. Οι παραδοσιακοί αστρονομικοί χάρτες απεικονίζουν τον Υδροχόο ως ένα νέο που χύνει νερό από ένα κανάτι. Το νερό που χύνεται καταλήγει στο στόμα του Νότιου Ιχθύος. Ο όμορφος αυτός νέος ήταν ο Γανυμήδης, γιος του βασιλιά Τρώα. Ο Δίας γοητεύτηκε από την ομορφιά του και έστειλε ένα αετό να τον μεταφέρει στον Όλυμπο, όπου έγινε οινοχόος των θεών.

ΙΧΘΥΕΣ


Ο αμυδρός αυτός επιμήκης αστερισμός είναι ένας από τους αρχαιότερους και συσχετίζεται πάντα με τα ψάρια. Όπως απεικονίζονται στον ουρανό, τα δύο ψάρια κολυμπούν προς αντίθετες κατευθύνσεις και οι ουρές τους ενώνονται από ένα λώρο. Στη μυθολογία, τα δύο ψάρια αντιπροσωπεύουν την Αφροδίτη και το γιο της Έρωτα. Κάποια μέρα αναγκάστηκαν να κρυφτούν στην όχθη του ποταμού Ευφράτη για να γλιτώσουν από το φοβερό τέρας Τύφωνα. Όταν το τέρας τους είχε σχεδόν φτάσει, δύο ψάρια κολύμπησαν προς το μέρος τους και τους μετέφεραν σε ασφαλή τόπο. Τα ψάρια αυτά έμειναν αθάνατα στον ουρανό ως ο αστερισμός των Ιχθύων.

Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΖΩΔΙΑΚΟΣ - ΚΑΘΕ ΖΩΔΙΟ ΚΑΙ ΕΝΑΣ ΜΥΘΟΣ - ΙΣΤΟΡΙΑ